Sculpturenmijl – De tour

Wie door Mönchengladbach gaat, ontdekt op openbare plaatsen, in parken, bij gebouwen en in verstopte binnenhofjes menig kunstwerk. Niet minder dan 50 sculpturen staan op een rij op de 5,7 km lange sculpturenas, die de sculpturentuin bij Museum Abteiberg alsook al beschikbare sculpturen bevat.

SCULPTUUR MIJL ​
30 SCULPTUREN VAN DE STAD

De Kunstmijl, die als hoogtepunt van het regionale project “Kunstroutes” voor EUROGA 2002plus werd gecreëerd, strekt zich uit van de Geroweiher naar de Abteiberg naar de Bunte Garten en weer terug via de Bettrather Straße, de Sandradstraße, de Alter Markt naar het Geropark.

De beeldenkilometer begint in de sculpturentuin.
Toegang: via trappen vanaf de Weiherstraße, vanaf de Spatzenberg (steile helling), vanaf de Abteistraße via trappen, er zijn ook trappen binnen de Abteigartens.
Parkeren: parkeerplaats Geroweiher / Weiherstraße

Klik hier voor de kaartweergave.

"Die Frau" - Georg Ettl

Met zijn 9,30 m hoge sculptuur (2002), die als onderdeel van de “Sculpture Mile” in het Geropark voor de St. Vitusbasiliek in Münster werd geïnstalleerd, creëerde kunstenaar Georg Ettl een monument voor de “vrouw in zichzelf” in de hedendaagse kunst. De stalen dame met vloeiende haren en hoge hakken volgt verder Ettl’s typische stijl met heldere en gereduceerde vormen, waarvoor hij wereldwijd bekend is geworden.

Wasserspeier "Schlange" -
Thomas Virnich

Hoewel het eerste stichtingsgebouw van de Minsterbasiliek dateert van voor 1000 voor Christus, kreeg het pas in de 14e eeuw zijn huidige vorm. Zoals toen gebruikelijk was, werd de gevel versierd met een reeks demonische figuren die bedoeld waren om het kwaad te verjagen: de waterspuwers. Toen twee van de elf figuren in 1998/99 moesten worden vervangen, stelde kunstenaar Thomas Virnich voor om de kop en de staart van een slang aan de diagonaal tegenoverliggende pijlers te bevestigen. Dit geeft de indruk dat een reusachtig reptiel zich een weg baant door het kerkgebouw.

Pointes et Courbes -
Alexander Calder

Het beeld “Points and Curves” (1970) van Alexander Calder staat voor het Museum Abteiberg. De massieve stalen platen hebben een imposant formaat van 350 x 600 x 450 cm – des te verbazingwekkender is het dat de kunstenaar erin geslaagd is om er puntige en afgeronde vormen, ruimtelijke situaties, figuratieve hints en abstracte elementen uit te werken.

"Museum" -
Thomas Rentmeister

Wat doet een groot verkeersbord midden in de voetgangerszone? Na de sloop van een garagewerf vond het in 2002 zijn plaats op de hoek van de Abteistraße / Krichelstraße en van daaruit wijst het de weg naar het museum langs kronkelende paden.

"Jugend und Alter" -
Hein Minkenberg

De twee levensgrote sculpturen (1927) van zandsteen zijn afkomstig uit het expressionistische vroege werk van de beeldhouwer Hein Minkenberg. Hoewel veel van deze werken het slachtoffer zijn geworden van de vernietiging van de nationaal-socialisten onder de propaganda “Degenerate Art”, zijn deze beelden bewaard gebleven – sinds 1983 zijn ze te vinden voor het Stiftisch-Humanistische Gymnasium aan de Abteistraße.

"Johannes und Sophia" -
Renate Fellner

De twee bronzen beelden (1998) van de beeldhouwer Renate Fellner staan voor en in de muziekschool. Sophia luistert gefascineerd naar Johannes, die volledig opgaat in zijn vioolspel.

"Karl Fegers Memoriam" -
Georg Ettl

Er is ook muziek in dit beeld (1990) – het was opgedragen aan de componist en oprichter van de muziekschool Karl Fegers – en bevindt zich daarom in het atrium van de muziekschool. Het gouden mondstuk van een trompet illustreert het verband tussen de mens en de muziek – anders vertoont het silhouet geen gelijkenis met de muzikant Fegers.

"Denkmal für Hans Jonas" -
Karl Burgeff

Hans Jonas was een inwoner van Mönchengladbach en een joodse filosoof. Nadat de nazi’s aan de macht kwamen, emigreerde hij eerst naar Londen, daarna naar Jeruzalem en vocht aan de Israëlische kant in de Tweede Wereldoorlog. Later emigreerde hij naar de VS. Hij ontving verschillende onderscheidingen voor zijn werk, waaronder het Grootkruis van de Orde van Verdienste van de Bondsrepubliek Duitsland en het ereburgerschap van Mönchengladbach. Zijn bronzen monument (1997) staat op een 2,50 m hoge zuil in het naar hem genoemde park naast het Haus Erholung.

Skulptur von Eva Weinert

Het naamloze kunstwerk van staal (2002), dat op de hoek van de Kleiststraße en de Steinmetzstraße voor de Minto staat, toont twee geometrisch van elkaar afhankelijke lichamen. Het thema van het werk is volgens de kunstenaar de “spanning tussen rationeel ingestelde orde en de waarneembaarheid ervan”.

Momenteel is het beeld niet beschikbaar wegens bouwwerkzaamheden.

Skulptur von Ernst Hermanns

Het bijzondere van dit beeld (1967/76) van Ernst Hermanns kan alleen worden begrepen als het 360° wordt bekeken. Net als bij een prisma verandert de driehoekige basisvorm van de vijf symmetrisch gerangschikte holle lichamen het uiterlijk van het beeld op de Adenauerplatz zodra de kijkhoek wordt veranderd.

"Fassade, drei Portale und Hahn" - Georg Ettl

Voor de renovatie (1985) was de Albertuskirche met zijn witgeplaveide gevel echt geen juweeltje. In een interview zei Ettl dat de kerk hem altijd deed denken aan de worstkeuken in de slagerij van zijn oom. Hij was blij dat hij de kans kreeg om deel te nemen aan de herinrichting van de kerkgevel, inclusief de portalen en de weerhaan.

"Doppelform" - Carel Visser

De “Double Form”, die ook op de Adenauerplatz te vinden is, is ontstaan in 1957 – 58 en maakt deel uit van een groep van zes werken van de kunstenaar Carel Visser. De figuur, die onder andere ook wel “Twins” wordt genoemd, is samengesteld uit een aantal verschillende symmetrische elementen. Bijzonder spannend is een rondgang om het beeld van ijzer, dat er vanuit verschillende hoeken heel anders uitziet.

"Stehende" -
Eugène Dodeigne

Naast “Eva II” is de Adenauerplatz het terrein van andere belangrijke werken. De “staande figuur” (1964) van de Franse kunstenaar Eugène Dodeigne is er ook te vinden. Als toeschouwer heeft men het gevoel te mogen deelnemen aan het creatieproces van het beeld: De 2,50 m hoge figuur is slechts zwak uitgehouwen in de steen – zoals typisch is voor de andere late werken van de beeldhouwer.

"Eva II" - Gerhard Marcks

De bronzen, 165 cm hoge dame die op de Adenauerplatz poseert, is tussen 1944 en 1947 ontstaan. Een eerste, onafgewerkte versie van de figuur is tijdens bombardementen op Berlijn beschadigd. Om het te beschermen tegen verdere vernietiging werd het door de Amerikanen begraven – en later voltooid door Gerhard Marcks.

"Chorbild" - Beate Selzer

Pauzeer even en richt uw blik op de gevel van de stadsbibliotheek (Adenauerplatz). In 2002 werd dit visueel opgewaardeerd door de koorfoto van Beate Selzer. De kunstenaar heeft de architectonische omstandigheden van de tegelmuur gebruikt om de 38 fotopanelen, die onder elkaar liggen, in de structuur op te nemen. De relatie tussen de wetten van de mens en de architectuur heeft effect.

Momenteel is het beeld niet beschikbaar wegens bouwwerkzaamheden.

"Lichtstele" - Heinz Mack

De “Kleurrijke Tuin” achter de Kaiser-Friedrich-Halle is Mönchengladbachs juweel van botanische tuinkunst – en tegelijkertijd de plaats van een grote verscheidenheid aan beeldhouwwerken. Het meest monumentale werk met een hoogte van 14,5 m is de Light Stele (1970) van Heinz Mack. De reflecterende metalen platen op het oppervlak breken het licht op verschillende manieren af en brengen beweging in het stalen object; geheel in de geest van “ZERO” – een baanbrekende kunststroming waarvan Mack medeoprichter was.

"Torso" & Figur in zwei Teilen" - Wolfgang Hahn

Een beetje verborgen, op een plateau boven de Beethovenstraße in de Bunte Garten staan de twee sculpturen “Torso” (2001) en “Figur in zwei Teilen” (2002) van de Mönchengladbachse kunstenaar Wolfgang Hahn. Zoals de meeste werken van Wolfgang Hahn zijn deze twee sculpturen gemaakt van basaltlava.

"Erdkugel" - Sandra Robertz

De gietijzeren bol in de Buntengarten biedt een iets ander perspectief op onze planeet: De vijf gelijke delen staan voor de afzonderlijke continenten en een gelijke coëxistentie – ongeacht hun feitelijke oppervlakte, economisch belang of bevolkingsdichtheid. (Foto: Ulrike Coenen)

Momenteel is het beeld niet beschikbaar wegens beschadiging.

"Sonnensucher" -
Anne-Marie Rommerskirchen

Het mannetje dat zich met zijn neus naar de hemel uitstrekt veroorzaakte nogal wat opschudding toen het in 1950 in de Bunte Garten werd geïnstalleerd – de naaktheid van de figuur werd als onthullend en gedurfd ervaren. Twee weken later is het beeld spoorloos verdwenen. Er werd aangenomen dat ontevreden burgers het hadden verwijderd. Later werd echter ontdekt dat twee jongeren het hadden vernield omdat ze geld nodig hadden om het brons te verkopen. In datzelfde jaar werd het cijfer vernieuwd.

Skulptur von Ulrich Brinkmann

De stele (2000) van Ulrich Brinkmann brengt rechtheid in de verte over, maar bij het naderen ervan valt de bliksemachtige splitsing in het midden op. Oorspronkelijk zou de stele slechts tijdelijk worden tentoongesteld, maar de bewoners van de aangrenzende Peter-Nonnenmühlen-Allee waren er zo enthousiast over dat ze het spontaan hebben gekocht, zodat het permanent in de Bunte Garten kon blijven.

"Passion" - Werner Jacobs

De zeven stèles van de kleine kruisweg (2000), die een pad in de bonte tuin flankeren, symboliseren de zeven staties van de kruisweg van Jezus Christus. Alleen de bovenzijde is bewerkt en toont verschillende vormen van het kruis. Voor de kunstenaar is het kruis niet alleen een symbool van het christelijk geloof, maar ook een teken van een persoonlijk centrum waarin hij steun, kracht en vrede vindt.

"Schwebende Pyramide" -
Günther Zins

De piramide (2002) van aluminium buizen “zweeft” in de boomtoppen in de Bunten Garten. Afhankelijk van het weer zijn de touwen nauwelijks zichtbaar, wat het zwevende effect nog indrukwekkender maakt. De lichtreflecties van de lineaire stalen sculptuur zijn een blikvanger op elk moment van de dag of de nacht.

"Sitz I" - Wolfgang Hahn

Het “zitmeubilair” van basaltlava van kunstenaar Wolfgang Hahn is bedoeld om wandelaars in de Botanische Tuin uit te nodigen om te pauzeren en te vertoeven. (Foto: Wolfgang Hahn)

"Harmonia Sanitatis" - Heinz Mack

Hoewel dit gebouw aan de Sandradstraße vandaag de dag geen ziekenhuis meer herbergt, herinnert het beeld van Heinz Mack (2002) ons nog steeds aan zijn vroegere doel: de fysieke en mentale gezondheid van de patiënten weer in harmonie brengen. De stabiliteit van het lichaam komt voort uit het innerlijke evenwicht.

"Drei Stufen" - Heinz Mack

De laatste stations van de Beeldenstorm leiden naar de oude stad van Mönchengladbach. Het monumentale werk “Three Steps” (1986) op de Kapuzinerplatz bestaat uit drie wiggen. Elke wig is gemaakt van een ander materiaal en is daarom met verschillende technieken bewerkt. Het kunstwerk maakt niet alleen indruk door zijn grootte en vorm, maar ook door zijn functionaliteit: het verbergt tegelijkertijd de ventilatieschacht van een ondergrondse parkeergarage.

Momenteel is het beeld niet beschikbaar wegens de nieuwbouw van de markthal. Het zal worden herbouwd op een nieuwe locatie.

Brunnen - Erwin Heerich

Dat de historische Gladbach zich rond de Oude Markt heeft ontwikkeld is geen toeval. Omdat de aanwezigheid van een waterput de drinkwatervoorziening voor de burgers verzekerde. Zelfs als ze vandaag de dag niet meer nodig zijn in deze functie, is het nog steeds onmogelijk om je het stadsbeeld voor te stellen zonder de fonteinen. De 5,50 m hoge fontein is het werk van de in 2004 overleden beeldhouwer Erwin Heerich. Het hoofdthema van de fontein, geïnstalleerd in 1977 en gemaakt van gepolijst Belgisch graniet, is het samenspel van de basisvormen cirkel en vierkant.

"Vitusbrunnen" - Peter Haak

Heute steht die 1961 von Bildhauer Peter Haak erschaffene Figur des Heiligen Vitus auf einer Stele vor der Citykirche – früher war sie Bestandteil eines weiteren Brunnens auf dem Alten Markt. Weitere Werke von Haak sind z.B. die abstrahierten Engelsfiguren aus Muschelkalk, die sich in der Chorhalle des Münsters St. Vitus befinden.

"Turmbau zu Babel" -
Thomas Virnich

De Toren van Babel is het bijbelse verhaal van de poging van de mens om goddelijk te worden door het creëren van een monumentale structuur. God strafte hen hiervoor door hen verschillende talen te geven en zo te verhinderen dat ze het gebouw konden voltooien. Thomas Virnich neemt dit verhaal over en past het in zijn sculptuur (2002) (voor de abdij van het stadhuis) aan een kritiek op de “conceptuele vermogens van de mens” en de “duurzaamheid van zijn producten”.
(Quelle: www.thomasvirnich.de)

"Bodenaustausch" -
Vaago Weiland

De kleine stalen doosjes (2002) strekken zich uit over de hele beeldmijl als bewegwijzering. Binnenin liggen vloerstalen van de Kunstweg Niers. De bezoeker heeft dus de mogelijkheid om beide paden denkbeeldig tegelijkertijd te bezoeken. Op het 20 km lange Art Nature Trail langs de Niers zijn dezelfde dozen te vinden om de aandacht te vestigen op de Beeldenstorm.

"Finnischer Granit gespalten" -
Ulrich Rückriem

Via de Münstertreppe leidt de weg terug naar het Geropark – en naar het werk van Ulrich Rückriem. Het stenen blok werd eerst in 7 delen gesplitst en daarna weer in zijn oorspronkelijke vorm gemonteerd. De totale hoogte van het object is 4,20 m – waarvan één meter onder het maaiveld.